मे महिन्याचा संपूर्ण हवामान अंदाज, मॉन्सून या दिवशी येणार?

राज्यात सध्या उन्हाचा कडाका वाढला असून, बळीराजासह सर्वांनाच मान्सूनची (Monsoon) आतुरतेने प्रतीक्षा लागून राहिली आहे. यंदा पाऊस कसा असणार, ‘एल-निनो’चा खरोखरच काय परिणाम होणार आणि मान्सून राज्यात कधी धडकणार, याबाबत हवामान तज्ज्ञ डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांनी सविस्तर हवामान अंदाज वर्तवला आहे.

यंदा राज्यात कसा राहील पाऊस?

स्कायमेट आणि भारतीय हवामान विभाग (IMD) यांसारख्या प्रमुख संस्थांनी दिलेल्या अंदाजानुसार, यावर्षी देशभरात सरासरीच्या ९० ते ९५ टक्के पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. मात्र, महाराष्ट्रासाठी एक दिलासादायक बाब म्हणजे, राज्यात देशाच्या तुलनेत अधिक म्हणजेच ९६ ते ९७ टक्के पावसाची शक्यता डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांनी वर्तवली आहे. त्यामुळे यंदा दुष्काळ पडेल या भीतीने नागरिकांनी आणि शेतकऱ्यांनी धास्तावून जाण्याचे कारण नाही.

येथे वाचा – बियाणे अर्ज सुरू; ही आहे शेवटची तारीख

‘सुपर एल-निनो’ची भीती आणि वास्तव

सध्या ‘सुपर एल-निनो’च्या शक्यतेमुळे पावसाळा कोरडा जाईल अशी भीती सगळीकडे व्यक्त केली जात आहे. यावर डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांनी स्पष्ट केले आहे की, जरी यंदा एल-निनोचा प्रभाव असला तरी मान्सूनच्या सुरुवातीच्या काळात तो अतिशय कमकुवत असेल. त्याचा खरा प्रभाव ऑक्टोबर महिन्यापासून जाणवण्यास सुरुवात होईल. सगळ्यात जमेची बाजू म्हणजे, जसजसा एल-निनो तीव्र होईल, तसतसा ‘इंडियन ओशन डायपोल’ (IOD) हा मान्सूनला अनुकूल असणारा घटक सक्रिय होईल व मान्सूनला बळकटी देईल.

येथे वाचा – पीक कर्जाचे नवे नियम आले; या शेतकऱ्यांना कर्ज मिळणार नाही

मे महिन्यातील हवामान आणि चक्रीवादळाची शक्यता

एप्रिलच्या उर्वरित दिवसांत आणि मे महिन्याच्या सुरुवातीला ढगाळ वातावरण आणि वादळी पावसाच्या तुरळक घटना पाहायला मिळतील. १ ते १४ मे दरम्यान राज्यात पावसाचे प्रमाण फारसे नसेल. मात्र, १४ मे नंतर हवामानात बदल होऊन पावसाच्या हालचाली वाढतील. महत्त्वाचे म्हणजे, मे महिन्याच्या तिसऱ्या किंवा चौथ्या आठवड्यात बंगालच्या उपसागरात किंवा अरबी समुद्रात कमी दाबाचे क्षेत्र व चक्रीवादळ तयार होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यामुळे काही भागात जोरदार पाऊस होऊ शकतो, ज्यामुळे उन्हाच्या झळांपासून दिलासा मिळेल.

महाराष्ट्रात मान्सून कधी दाखल होणार?

यंदा युरेशिया (चीन आणि रशिया) भागात बर्फाचे प्रमाण कमी असल्याने उष्णता लवकर वाढली आहे, जे मान्सून लवकर येण्यासाठी एक अत्यंत सकारात्मक लक्षण मानले जाते. यामुळे मान्सून अंदमानात एक आठवडा आधी आणि केरळमध्ये दोन ते तीन दिवस लवकर दाखल होण्याची शक्यता आहे. महाराष्ट्राचा विचार करता, मान्सून वेळेतच म्हणजेच ७ ते १० जूनच्या दरम्यान तळकोकण आणि मुंबईत दाखल होईल, असा स्पष्ट अंदाज वर्तवण्यात आला आहे.

शेतकरी बांधवांसाठी महत्त्वाचे नियोजन

डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, यंदा जून आणि जुलैमध्ये पावसाची स्थिती चांगली राहील. मात्र, ऑगस्ट आणि देशात सप्टेंबरमध्ये पावसाचे प्रमाण थोडे कमी राहण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी आत्तापासूनच पाण्याचे आणि जनावरांच्या चाऱ्याचे योग्य नियोजन करून ठेवावे. तसेच, वादळी पावसाचे वातावरण तयार झाल्यावर विजांचा धोका ओळखून सुरक्षित ठिकाणी आश्रय घ्यावा.