Todkar Havaman Andaj : शेतकरी मित्रानो, सध्या २०२५ संपत आला आहे आणि आपल्या सर्वांच्या मनात आतापासूनच पुढच्या वर्षाची, म्हणजेच २०२६ ची चिंता सतावू लागली आहे. उन्हाळा कसा जाईल? पाऊस वेळेवर येईल का? आणि सर्वात महत्वाचं म्हणजे, २०२६ मध्ये दुष्काळाचे संकट तर नाही ना? जर तुमच्याही मनात हे प्रश्न असतील, तर हा ब्लॉग खास तुमच्यासाठी आहे. प्रसिद्ध हवामान तज्ञ तोडकर साहेब यांनी नुकताच २०२६ सालातील पावसाचा आणि उन्हाळ्याचा सविस्तर अंदाज वर्तवला आहे. त्यांच्या अभ्यासपूर्ण निरीक्षणांवर आधारित हा खास रिपोर्ट.
जानेवारी आणि फेब्रुवारीत वातावरण कसे असणार?
तोडकर साहेबांच्या मते, २०२६ ची सुरुवात साधारणपणे डिसेंबर २०२५ सारखीच राहण्याची शक्यता आहे.
जानेवारी: महिन्याच्या सुरुवातीला (२ ते ४ तारखेपर्यंत) सकाळी चांगलीच हुडहुडी भरणारी थंडी असेल. त्यानंतर तापमानात हळूहळू वाढ होईल. ७ जानेवारी आणि २६ जानेवारीच्या आसपास काही ठिकाणी (विशेषतः पश्चिम महाराष्ट्र, खानदेश आणि मराठवाड्यात) हलके ढगाळ वातावरण दिसू शकते.
फेब्रुवारी: हा महिना शेतकऱ्यांसाठी फारसा त्रासदायक ठरणार नाही. मात्र, १८ ते २१ फेब्रुवारीच्या दरम्यान कोकण, नाशिक, सातारा आणि सांगली पट्ट्यात हलक्या पावसाच्या सरी किंवा शिंतोडे पडू शकतात, असा अंदाज तोडकर साहेबांनी वर्तवला आहे.
येथे वाचा – 30 जूनच्या आत कर्जमाफी नाही झाली तर… बच्चू कडूंनी सांगितला पुढचा प्लॅन..
मार्च आणि एप्रिल: वादळी वाऱ्यांचा धोका?
उन्हाळ्याच्या या टप्प्यात शेतकऱ्यांनी थोडं सावध राहण्याची गरज आहे.
मार्च: ११ मार्चच्या सुमारास नाशिक, जालना, बीड आणि संभाजीनगर भागात वादळी वाऱ्यासह पावसाची शक्यता आहे. तसेच महिन्याच्या शेवटी (२४-२६ मार्च) विदर्भात (गडचिरोली, चंद्रपूर, यवतमाळ) पावसाचा अंदाज आहे.
कांदा आणि गहू उत्पादकांसाठी: मार्च महिन्यात पिकांची काढणी करताना हवामानाचा अंदाज घेऊनच नियोजन करा. पावसाची शक्यता असली तरी ती खूप जास्त प्रमाणात (टिकाऊ) नाही, त्यामुळे घाबरून न जाता योग्य वेळी काढणी केल्यास नुकसान टाळता येईल.
एप्रिल: बुलढाणा सारख्या काही भागात गारपिटीसारखी स्थिती निर्माण होऊ शकते, पण त्याचे प्रमाण अगदीच नगण्य (७% च्या आसपास) असेल.
येथे वाचा – आता घरबसल्या पिक कर्ज मिळणार.. या जिल्ह्यासाठी सुविधा सुरू.. पहा अर्ज कसा करायचा?
२०२६ मध्ये मान्सून कसा असेल?
अनेक अफवा पसरत आहेत की २०२६ मध्ये मोठा दुष्काळ पडेल, पण हवामान तज्ञ तोडकर साहेब यांनी या अफवांना पूर्णविराम दिला आहे. त्यांच्या मते घाबरण्याचे कारण नाही!
१. न्यूट्रल कंडिशन: २०२५ मध्ये ‘ला-निना’चा प्रभाव होता, आता २०२६ मध्ये हवामान ‘न्यूट्रल’ कंडिशनमध्ये जात आहे. सरळ ‘अल-निनो’ (दुष्काळ) येण्याची शक्यता कमी आहे. मागील १५ वर्षांचा रेकॉर्ड पाहता, एका मोठ्या दुष्काळानंतर लगेच दोन वर्षात पुन्हा तीव्र दुष्काळ येत नाही, असे तोडकर साहेबांचे निरीक्षण आहे.
२. पावसाचे स्वरूप: मान्सूनची सुरुवात थोडी रखडत होऊ शकते किंवा सुरुवातीचे महिने (जून-जुलै) थोडे किचकट जाऊ शकतात. पण, परतीचा पाऊस (Retreating Monsoon) जबरदस्त असेल आणि तोच आपल्याला तारणार आहे.
३. निष्कर्ष: २०२६ मध्ये सरसकट दुष्काळ पडणार नाही. पाऊस ‘ठीकठाक’ राहील. विहिरी कोरड्या पडतील अशी भीषण परिस्थिती उद्भवणार नाही.
मित्रांनो, निसर्ग लहरी असतो, पण तोडकर साहेबांच्या अभ्यासांती असे दिसते की २०२६ हे साल ‘दुष्काळाचे नाही’. सुरुवातीला पावसात थोडा खंड पडला तरी, वर्षअखेरीस पाणीसाठा व्यवस्थित होईल. त्यामुळे अफवांवर विश्वास न ठेवता, आपल्या शेतीचे नियोजन हवामान अंदाजावर लक्ष ठेवून करा.
