Soybean Price : शेतकरी मित्रांनो, सोयाबीनच्या भावात गेल्या काही दिवसांपासून सातत्याने सुधारणा होत आहे. हमीभावाच्या दिशेने चाललेली ही घोडदौड नक्की कशामुळे सुरू आहे? आवक, निर्यात आणि उत्पादनाचे गणित काय सांगते? आणि फेब्रुवारी-मार्चमध्ये बाजारभाव नक्की कुठपर्यंत जातील? या सर्व प्रश्नांची सविस्तर उत्तरे आणि तज्ज्ञांचा सल्ला जाणून घेण्यासाठी हा ब्लॉग नक्की वाचा.
नमस्कार शेतकरी मित्रांनो, सध्या सोयाबीन बाजारात मोठी हालचाल पाहायला मिळत आहे. गेल्या काही दिवसांपासून निराशाजनक असलेल्या सोयाबीनच्या दरात आता सुधारणा होताना दिसत आहे, ही नक्कीच आपल्या सर्वांसाठी आनंदाची गोष्ट आहे. आजच्या या ब्लॉगमध्ये आपण सध्याची बाजारस्थिती आणि पुढच्या काही महिन्यांचा अंदाज घेणार आहोत.
सध्याची बाजारस्थिती: भाव ५००० पार!
सध्या देशातील सोयाबीनचा सरासरी बाजारभाव ₹5,000 च्या दरम्यान पोहोचला आहे. बाजार समित्यांमध्ये हे दर ₹4,900 ते ₹5,100 च्या दरम्यान आहेत, तर प्रक्रिया प्लांट्सचे (Processing Plants) भाव हे चक्क ₹5,200 ते ₹5,300 रुपयांपर्यंत पोहचले आहेत. सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे, प्रक्रिया प्लांट्सचे दर आता हमीभावाच्या (MSP) पातळीवर आले आहेत. त्यामुळे हमीभाव केंद्रांवर होणारी आवक कमी झाली असून, खुल्या बाजारात शेतकऱ्यांना चांगले दर मिळू लागले आहेत.
येथे वाचा – शेतकऱ्याला अधिकाऱ्याकडून मारहाण.. वाशिममध्ये धक्कादायक प्रकार.. पहा नेमकं काय घडलं?
उत्पादन आणि आवक: तेजीचे मुख्य कारण
यावर्षी भाव वाढण्यामागे सर्वात मोठे कारण म्हणजे ‘उत्पादनातील घट’. सोपा (SOPA) ने जरी 105 लाख टन उत्पादनाचा अंदाज वर्तवला असला, तरी बाजारातील अभ्यासकांच्या मते यंदा सोयाबीनचे उत्पादन 90 ते 95 लाख टनांच्या दरम्यानच स्थिरावले आहे. उत्पादन कमी आणि बाजारातील आवक मंदावल्यामुळे दरांना आधार मिळत आहे. ऑक्टोबर ते डिसेंबर २०२५ या तीन महिन्यांत बाजारात 43 लाख टन सोयाबीनची आवक झाली आहे, जी गेल्या वर्षीच्या तुलनेत फारशी कमी नाही, पण मागणीच्या तुलनेत साठा कमी होत चालला आहे.
सोयापेंड (Soymeal) आणि निर्यातीचे गणित
सोयाबीनचे दर प्रामुख्याने सोयापेंड आणि तेलाच्या दरावर अवलंबून असतात. आनंदाची बाब म्हणजे, यावर्षी आतापर्यंत 5 लाख टन सोयापेंडची निर्यात झाली आहे, जी गेल्या वर्षी इतकीच आहे. युरोप, नेपाळ आणि बांगलादेशमधून भारतीय नॉन-जीएम (Non-GM) सोयापेंडला चांगली मागणी आहे. जरी यावर्षी एकूण निर्यात कमी होण्याचा अंदाज असला, तरी घाबरण्याचे कारण नाही. कारण मुळात उत्पादनच कमी झाल्यामुळे, निर्यातीचा आकडा कमी झाला तरी त्याचा दरावर विपरीत परिणाम होणार नाही.
येथे वाचा – पांढरं सोनं 9 हजाराच्या दिशेने.. आता तब्बल एवढे वाढले कापूस भाव..
पुढच्या दोन महिन्यांत काय होईल? (फेब्रुवारी-मार्च अंदाज)
आता खरा प्रश्न, सोयाबीन विकायचे की थांबायचे?
तज्ज्ञांच्या मते, जानेवारीत भावात आणखी 100 रुपयांची वाढ होऊ शकते. पण खरी तेजी फेब्रुवारी आणि मार्चमध्ये अपेक्षित आहे.
फेब्रुवारी: या महिन्याच्या पहिल्या किंवा दुसऱ्या आठवड्यात खुल्या बाजारातील दर हमीभावाच्या पातळीवर पोहोचण्याची दाट शक्यता आहे.
मार्च: मार्चपर्यंत सोयाबीनचे दर हमीभावाचा टप्पा ओलांडून ₹100 ते ₹200 ने अधिक वाढू शकतात.
येथे वाचा – चक्क 90% अनुदानावर ट्रॅक्टर.. या जिल्ह्यासाठी अर्ज सुरू
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा सल्ला
घाई करू नका: जर तुम्हाला पैशांची तातडीची गरज नसेल, तर फेब्रुवारीच्या दुसऱ्या आठवड्यापर्यंत वाट पाहणे फायदेशीर ठरू शकते.
हमीभावाची नोंदणी करा: जरी खाजगी बाजारात भाव वाढत असले, तरी सुरक्षिततेसाठी 31 जानेवारीपर्यंत हमीभाव केंद्रावर विक्रीसाठी नोंदणी करून ठेवा. म्हणजे आयत्या वेळी बाजार पडला (जी शक्यता कमी आहे), तरी तुमचे नुकसान होणार नाही.
तुलना करा: तुमच्या जवळच्या बाजारातील भाव आणि हमीभाव यांची तुलना करा. जर भाव हमीभावाच्या जवळ असतील, तरच विक्रीचा निर्णय घ्या.
शेतकरी मित्रांनो, सध्याचे चित्र आशादायक आहे. बाजारावर लक्ष ठेवा आणि योग्य वेळीच आपला माल विक्रीला काढा. हा ब्लॉग जास्तीत जास्त शेतकरी बांधवांपर्यंत शेअर करा म्हणजे त्यांनाही या माहितीचा फायदा होईल..
