Cotton Price 9000 : शेतकरी मित्रांनो, सध्या कपाशीच्या बाजारात मोठी हालचाल सुरू आहे. कापसाचे दर ९,००० च्या दिशेने झेप घेत आहेत, पण हा दर टिकेल का? अकोट बाजारात भाव ८,८०० रुपयांवर पोहोचलाय, मग तुमच्या गावात भाव कमी का? सरकारचा ‘तो’ एक निर्णय आणि शेतकऱ्यांची ‘होल्डिंग पॉवर’ यामुळे बाजाराचे गणित कसे बदलले आहे? आणि सर्वात महत्त्वाचे, हा माल नक्की कधी विकायचा? या सर्व प्रश्नांची उत्तरे आणि तज्ञांचा सल्ला वाचण्यासाठी ही पोस्ट शेवटपर्यंत नक्की वाचा.
कापूस ९,००० चा टप्पा गाठणार का?
नमस्कार शेतकरी बांधवांनो, गेल्या काही दिवसांपासून कापूस बाजारात जे काही घडतंय, ते पाहून बऱ्याच शेतकऱ्यांच्या चेहऱ्यावर समाधानाचे हास्य उमटलं आहे. ‘पांढरं सोनं’ पुन्हा एकदा भाव खाऊन जातंय असं चित्र सध्या दिसत आहे. पण या वाढत्या भावामागे नक्की कारण काय? आणि यात आपण काय काळजी घ्यायला हवी? चला, सोप्या शब्दांत समजून घेऊया.
भाव गगनाला का भिडतायत?
तुम्ही ऐकलंच असेल की कापसाची घोडदौड आता ९,००० रुपये प्रति क्विंटलच्या दिशेने सुरू झाली आहे. अकोटच्या बाजारपेठेत तर कमाल भाव चक्क ८,८०० रुपयांवर पोहोचला आहे! म्हणजेच ९,००० ला फक्त २०० रुपये कमी. पण इथे एक गोष्ट लक्षात घ्या, हा ‘कमाल भाव’ (Maximum Price) आहे, सरासरी भाव नाही. कमाल भाव हा तुमच्या कापसाच्या गुणवत्तेवर, लांब धाग्यावर (Staple Length) ठरतो. सध्या गावखेड्यात व्यापाऱ्यांकडून मिळणारा सरासरी भाव हा ७,८०० ते ८,१०० रुपयांच्या घरात आहे. त्यामुळे “तिथे एवढा भाव आणि आम्हाला कमी का?” असा गोंधळ न करता आपल्या मालाची क्वालिटी तपासा.
येथे वाचा – चक्क 90% अनुदानावर ट्रॅक्टर.. या जिल्ह्यासाठी अर्ज सुरू
भाव वाढीची ‘रिअल’ कारणं काय?
कापसाचे भाव वाढण्यामागे दोन मुख्य कारणं आहेत, जी तुमच्या फायद्याची आहेत:
१. सरकारचा ‘मास्टरस्ट्रोक’: केंद्र सरकारने ३१ डिसेंबरनंतर कापूस आयातीवर ११% आयात शुल्क (Import Duty) लावले. यामुळे परदेशातून येणारा स्वस्त कापूस महाग झाला आणि व्यापाऱ्यांना नाईलाजाने देशांतर्गत कापूस खरेदी करावा लागला. या निर्णयामुळे व्यापारी लॉबीची कोंडी झाली आणि भारतीय शेतकऱ्याला त्याचा फायदा झाला. यासाठी सरकारचे कौतुक करायलाच हवे.
२. शेतकऱ्यांची एकजूट आणि घटलेली आवक: सोशल मीडिया आणि ऍग्रोवन सारख्या माध्यमांमुळे शेतकरी आता जागृत झाला आहे. भाव वाढतील या अपेक्षेने शेतकऱ्यांनी कापूस विक्री थांबवली (ब्रेक लावला). अर्थशास्त्राचा साधा नियम आहे— जेव्हा बाजारात आवक कमी होते आणि मागणी वाढते, तेव्हा भाव आपोआप वाढतात. सध्या मिल मालकांना रोजच्या वापरासाठी कापूस मिळत नसल्याने ते चढ्या भावाने खरेदी करत आहेत.
शेतकऱ्यांसाठी खुशखबर! आता ही 11 कागदपत्रे घरबसल्या मिळणार.. येथे क्लिक करून पहा यादी
धोका कुठे आहे?
आता सगळं छान चाललंय म्हणून गाफील राहून चालणार नाही. जोपर्यंत सरकार आयात शुल्कात बदल करत नाही किंवा अमेरिकेसारख्या देशाशी मुक्त व्यापाराचा करार करत नाही, तोपर्यंत हे दिवस चांगले आहेत. आणि सध्यातरी सरकार असा कोणताही निर्णय घेऊन शेतकऱ्यांचा रोष ओढवून घेणार नाही, अशी चिन्हे आहेत.
येथे वाचा –या जिल्ह्यांमध्ये अतिवृष्टीची शक्यता.. पंजाब डख नवीन हवामान अंदाज
शेतकरी मित्रांनो, आता तुम्ही नक्की काय करावं?
भाव वाढतायत म्हणून खूप जास्त लोभ धरू नका. या तेजीचा फायदा घेण्यासाठी खालील गोष्टी करा:
मार्केटवर लक्ष ठेवा: जर भाव शंभर रुपयांनी जरी खाली आला (उदा. रिव्हर्स ट्रेंड सुरू झाला), तर लगेच कापूस विकून मोकळे व्हा. जास्त आशेच्या नादात नुकसान करून घेऊ नका.
हमीभाव केंद्रावर नोंदणी: एक बॅकअप प्लॅन म्हणून हमीभाव खरेदी केंद्रावर आपली नोंदणी करून ठेवा. काहीच नाही तरी ७,७०० – ८,००० रुपयांचा भाव तर तुम्हाला हमखास मिळेल.
टप्प्याटप्प्याने विक्री: सर्व माल एकाच वेळी विकण्यापेक्षा जसजसा भाव वाढतोय, तसा थोडा-थोडा माल विक्री करा.
थोडक्यात काय, तर परिस्थिती सध्या शेतकऱ्यांच्या बाजूने आहे. या संधीच सोनं करा, पण लालच नको तर योग्य नियोजनाने नफा कमवा!
टीप: बाजारभाव रोज बदलत असतात. विक्रीचा निर्णय घेताना आपल्या जवळच्या बाजार समितीमधील दराची खात्री नक्की करा.